On April 24, 2026, the Australian Securities and Investments Commission (ASIC) announced that it had accepted the application of registered company auditor Douglas Trood to cancel his auditor registration after ASIC raised concerns about his compliance with auditor independence and conflict-of-interest requirements. ASIC’s concerns related to his involvement in the audit of a large proprietary company, including as lead auditor and engagement partner, over a period of 34 years.
The 34-year relationship, however, was not the only issue. ASIC stated that the auditor had also previously held positions with the audit client as a non-executive director from 1991 to 2004, company secretary from 1989 to 2004, and non-beneficial shareholder from 1990 to 2016. ASIC was concerned that these circumstances created significant self-interest and familiarity threats that had not been appropriately addressed. Importantly, ASIC also stated that the auditor made no admissions regarding its independence concerns.
The case raises a fundamental audit question: Can an auditor still be independent after auditing the same company for 34 years?
The answer is more nuanced than simply saying “34 years is too long.” Long association with an audit client does not automatically mean that every audit performed during that period is invalid or that the auditor must necessarily lack independence. The ethical framework requires the auditor to identify, evaluate and address threats to independence. However, the longer and closer the relationship becomes, the more difficult it may be to demonstrate that the auditor remains sufficiently objective and professionally sceptical.
The principal concern is the familiarity threat. This arises when a long or close relationship causes an auditor to become too sympathetic to the interests of the client or too accepting of management’s work and explanations. The danger is rarely that the auditor deliberately decides to favour the client. More often, professional scepticism can gradually weaken because people, systems and accounting judgments become familiar.
Imagine an auditor who has worked with the same CFO and directors for decades. The auditor may have seen the company grow from a small business into a large organisation, understand its systems better than many employees and genuinely trust management based on years of experience. That knowledge can improve audit efficiency and understanding of the business, but it can also create a risk that statements such as “we have always done it this way” receive less challenge than they should.
Long association can also create a self-interest threat. After decades with the same client, the auditor or firm may become concerned about losing a long-standing relationship, the associated audit fees, reputation or personal connection with management. The IESBA ethical framework recognises that financial or other personal interests can inappropriately influence professional judgment, while long-standing relationships can create familiarity threats.
This does not mean that long experience with a client has no benefits. Deep knowledge of the client’s operations, systems, management and industry can improve the auditor’s ability to identify unusual transactions and understand changes. The ethical problem arises when the benefits of accumulated knowledge are outweighed by the risk that objectivity and professional scepticism have deteriorated.
The ASIC case is particularly significant because the auditor’s relationship with the client went beyond simply performing audits for a long period. ASIC identified periods during which he had also been a director, company secretary and shareholder. These roles can fundamentally alter how a reasonable third party views the relationship.
A director participates in the governance of a company. A company secretary may have responsibilities connected with corporate administration and governance. A shareholder has an ownership relationship with the entity. When someone who has occupied such positions subsequently audits the same organisation—or holds overlapping relationships during the broader association—the independence assessment becomes considerably more difficult than a case involving only long audit tenure.
This is why auditor independence contains both independence of mind and independence in appearance. It is not sufficient for an auditor personally to believe, “I know that I remain objective.” The ethical framework also considers whether a reasonable and informed third party, knowing the relevant facts and circumstances, would conclude that independence remains at an acceptable level.
ASIC expresses a similar concept in Australian law. A conflict-of-interest situation may exist not only when an auditor actually cannot exercise objective and impartial judgment, but also where a reasonable person with full knowledge of the relevant facts would conclude that the auditor cannot exercise such judgment. The assessment therefore extends beyond the auditor’s personal belief about his or her own objectivity.
This provides an important lesson for audit documentation. Writing “I have known management for 20 years but remain independent” is not enough. The auditor should identify the specific threats created by the relationship, assess their significance and explain what actions reduce them to an acceptable level. ASIC’s broader surveillance has found that some auditors took an overly narrow or “tick-box” approach to independence and focused heavily on independence of mind without giving sufficient consideration to independence in appearance.
Possible responses to long-association threats can include rotating senior personnel from the engagement, introducing an independent reviewer, changing responsibilities, increasing independent quality review or ultimately ending the individual’s association with the audit client. If threats cannot be eliminated or reduced to an acceptable level, the conceptual framework requires the professional accountant to decline or end the relevant professional activity or engagement.
Partner rotation rules provide an additional safeguard for certain entities. In Australia, statutory rotation requirements apply particularly to listed companies and listed registered schemes. ASIC explains that an individual playing a significant audit role generally cannot perform that role for more than five successive financial years, followed by at least a two-year break, subject to the applicable rules and limited relief provisions. The purpose is specifically to reduce familiarity risk arising from prolonged association.
However, this distinction is important in interpreting the 34-year case. ASIC described the audit client involved as a large proprietary company, not a listed company. Therefore, it would be misleading simply to compare “34 years” with the five-year listed-company rotation rule and conclude that the auditor had automatically breached that particular rotation limit. The broader independence requirements and the APES 110 conceptual framework remain highly relevant even where a specific listed-company rotation rule does not apply.
The practical question is therefore not simply “How many years has this auditor served the client?” A stronger assessment asks: What roles has the auditor previously held with the company? How close is the relationship with management and those charged with governance? Is the auditor economically dependent on the client? Has the same person made key audit judgments for many years? Are significant assumptions still being challenged? Has an independent reviewer evaluated the engagement? Could a reasonable outsider believe that the relationship has become too close?
There is also an important difference between knowing a client well and identifying with the client. The first can enhance audit quality. The second can undermine it. An experienced auditor should be able to use accumulated knowledge to challenge management more effectively, not to replace evidence with trust.
The case also illustrates why regulators increasingly use data to identify independence risks. ASIC said the matter was discovered through proactive surveillance using data-driven analysis to identify potential problems involving long association and relationships between auditors and clients. Its broader review examined thousands of auditors for indicators including long association, non-audit services and relationships with client officeholders.
For audit firms, this means independence monitoring cannot rely solely on an annual declaration asking each partner whether they believe they are independent. Firms need reliable information about historical engagements, previous employment and officeholder positions, financial interests, services provided to clients and the length of partner involvement. A relationship that appears harmless when viewed one year at a time can look very different when reconstructed over 10, 20 or 30 years.
The April 2026 ASIC case should also be described carefully. ASIC accepted the auditor’s application to cancel his registration; the announcement did not state that ASIC had completed enforcement proceedings and forcibly removed the registration following a finding of misconduct. ASIC raised concerns about alleged failures, while the auditor made no admissions concerning those concerns.
That distinction is important both legally and professionally.
Nevertheless, the case sends a strong message about how regulators view longstanding audit relationships where additional personal, governance or ownership connections exist.
In summary, 34 years with the same audit client does not by itself provide a complete answer to whether an auditor is independent. Long association creates a risk that must be identified and evaluated, and in some circumstances specific rotation rules impose clear limits. But the independence assessment must consider the complete relationship—not just the number of years.
In the ASIC case, the concern was not simply “34 years.” It was 34 years combined with a history of serving as a director and company secretary and holding shares in the audit client. Those circumstances led ASIC to express concerns about significant self-interest and familiarity threats that it believed had not been appropriately addressed.
The broader lesson for auditors is simple: familiarity with a client can improve knowledge, but when familiarity begins to replace professional scepticism, independence is at risk. The strongest auditor-client relationship is therefore not one where management says, “Our auditor has known us for 30 years and trusts us.” It is one where, after 30 years of knowledge, the auditor is still prepared to ask the difficult question and require the evidence.
เมื่อวันที่ 24 เมษายน 2026 สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และการลงทุนของออสเตรเลีย หรือ ASIC เปิดเผยว่าได้รับคำขอยกเลิกทะเบียนผู้สอบบัญชีของ Douglas Trood หลังจาก ASIC มีข้อกังวลเกี่ยวกับการปฏิบัติตามข้อกำหนดด้านความเป็นอิสระและความขัดแย้งทางผลประโยชน์ โดยประเด็นสำคัญคือผู้สอบบัญชีรายดังกล่าวมีส่วนเกี่ยวข้องกับการสอบบัญชีบริษัทเอกชนขนาดใหญ่แห่งหนึ่ง รวมถึงทำหน้าที่เป็นผู้สอบบัญชีหลักและผู้สอบบัญชีที่รับผิดชอบงาน เป็นระยะเวลายาวนานถึง 34 ปี
แต่เรื่องที่ ASIC กังวลไม่ได้มีเพียงคำว่า “34 ปี” เท่านั้น ASIC ระบุว่าผู้สอบบัญชีรายดังกล่าวเคยเป็น กรรมการที่ไม่เป็นผู้บริหารในช่วงปี 1991–2004 เลขานุการบริษัทในช่วงปี 1989–2004 และถือหุ้นในฐานะที่ไม่ได้รับประโยชน์ในช่วงปี 1990–2016 ASIC เห็นว่าสถานการณ์เหล่านี้ก่อให้เกิดความเสี่ยงจากผลประโยชน์ส่วนตนและความคุ้นเคยอย่างมีนัยสำคัญ และมีข้อกังวลว่าความเสี่ยงดังกล่าวไม่ได้รับการจัดการอย่างเหมาะสม อย่างไรก็ตาม ผู้สอบบัญชีรายดังกล่าว ไม่ได้ยอมรับข้อกังวลของ ASIC
กรณีนี้จึงนำไปสู่คำถามสำคัญว่า ตรวจบริษัทเดิมติดต่อกัน 34 ปี ยังสามารถเรียกว่ามีความเป็นอิสระได้หรือไม่?
คำตอบไม่ควรเป็นเพียงว่า “34 ปีนานเกินไปจึงไม่เป็นอิสระ” เพราะการมีความสัมพันธ์กับลูกค้ายาวนานไม่ได้ทำให้งานสอบบัญชีทุกปีหมดความน่าเชื่อถือโดยอัตโนมัติ หลักจริยธรรมกำหนดให้ผู้สอบบัญชีต้องระบุ ประเมิน และจัดการสิ่งคุกคามต่อความเป็นอิสระ แต่ยิ่งความสัมพันธ์ยาวนานและใกล้ชิดมากขึ้น การพิสูจน์ว่าผู้สอบบัญชียังคงมีความเที่ยงธรรมและความสงสัยเยี่ยงผู้ประกอบวิชาชีพอย่างเพียงพอก็ยิ่งยากขึ้น
ความเสี่ยงที่เห็นได้ชัดที่สุดคือ ความเสี่ยงจากความคุ้นเคย ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดหรือยาวนานทำให้ผู้สอบบัญชีเห็นอกเห็นใจลูกค้ามากเกินไป หรือยอมรับคำอธิบายและการตัดสินใจของฝ่ายบริหารง่ายกว่าที่ควรจะเป็น ปัญหาไม่จำเป็นต้องเกิดจากผู้สอบบัญชีตั้งใจช่วยลูกค้า แต่อาจเกิดขึ้นอย่างช้า ๆ เมื่อคน ระบบ และวิธีบัญชีต่าง ๆ กลายเป็นเรื่องที่คุ้นเคยจนระดับการตั้งคำถามลดลง
ลองนึกถึงผู้สอบบัญชีที่ทำงานกับ CFO และกรรมการชุดเดิมมายาวนานหลายสิบปี รู้จักธุรกิจมาตั้งแต่ยังมีขนาดเล็ก เข้าใจระบบแทบทุกขั้นตอน และจากประสบการณ์ที่ผ่านมามีความเชื่อมั่นว่าฝ่ายบริหารเป็นคนตรงไปตรงมา ความรู้เหล่านี้มีประโยชน์ต่อคุณภาพงานอย่างมาก แต่ในอีกด้านหนึ่งก็อาจทำให้คำว่า “บริษัททำแบบนี้มาตลอด” ได้รับการท้าทายน้อยกว่าที่ควร
ความสัมพันธ์ระยะยาวยังอาจสร้าง ความเสี่ยงจากผลประโยชน์ส่วนตน เพราะผู้สอบบัญชีหรือสำนักงานอาจไม่ต้องการสูญเสียลูกค้าที่อยู่ด้วยกันมานาน รายได้ค่าธรรมเนียม ชื่อเสียง หรือความสัมพันธ์ส่วนตัวกับผู้บริหารสามารถมีอิทธิพลต่อดุลยพินิจได้ แม้ผู้สอบบัญชีจะไม่ได้ตระหนักถึงอิทธิพลดังกล่าวโดยตรงก็ตาม
ไม่ได้หมายความว่าการรู้จักลูกค้ามานานเป็นเรื่องเสียหายเสมอไป ความรู้ที่สะสมเกี่ยวกับธุรกิจ ระบบ ผู้บริหาร และอุตสาหกรรมสามารถช่วยให้ผู้สอบบัญชีเห็นความผิดปกติและเข้าใจความเสี่ยงได้ดีกว่าคนที่เพิ่งเข้ามา ปัญหาเกิดขึ้นเมื่อประโยชน์จากความรู้ดังกล่าวเริ่มถูกหักล้างด้วยความเสี่ยงที่ความเที่ยงธรรมและการตั้งคำถามอย่างมืออาชีพลดลง
กรณีของ ASIC มีความสำคัญเป็นพิเศษ เพราะความสัมพันธ์ไม่ได้หยุดอยู่ที่การสอบบัญชีบริษัทเดิมเป็นเวลานาน แต่มีประวัติการเป็นกรรมการ เลขานุการบริษัท และผู้ถือหุ้นของกิจการด้วย
กรรมการมีบทบาทในการกำกับดูแลกิจการ เลขานุการบริษัทมีหน้าที่เกี่ยวข้องกับการบริหารและการปฏิบัติตามข้อกำหนดของบริษัท ส่วนผู้ถือหุ้นมีความสัมพันธ์ในฐานะเจ้าของ เมื่อผู้สอบบัญชีเคยมีบทบาทเหล่านี้กับบริษัทที่ตนเองตรวจสอบ การประเมินความเป็นอิสระย่อมแตกต่างจากกรณีที่เป็นเพียงผู้สอบบัญชีรายเดิมมานานอย่างสิ้นเชิง
นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมความเป็นอิสระจึงไม่ได้พิจารณาเพียงว่า “ผู้สอบบัญชีเชื่อว่าตนเองยังเป็นกลางหรือไม่” แต่ต้องพิจารณาด้วยว่า บุคคลภายนอกที่มีเหตุผลและได้รับข้อมูลครบถ้วนจะมองว่าผู้สอบบัญชียังสามารถใช้ดุลยพินิจอย่างเป็นกลางได้หรือไม่ หลักจริยธรรมจึงให้ความสำคัญทั้งความเป็นอิสระที่แท้จริงและภาพของความเป็นอิสระที่ปรากฏต่อบุคคลภายนอก
กฎหมายของออสเตรเลียก็ใช้แนวคิดในลักษณะเดียวกัน สถานการณ์ความขัดแย้งทางผลประโยชน์อาจเกิดขึ้นไม่เพียงเมื่อผู้สอบบัญชีไม่สามารถใช้ดุลยพินิจอย่างเที่ยงธรรมจริง แต่รวมถึงกรณีที่บุคคลผู้มีเหตุผลและทราบข้อเท็จจริงทั้งหมดอาจสรุปว่าผู้สอบบัญชีไม่สามารถใช้ดุลยพินิจอย่างเป็นกลางได้
ประเด็นนี้มีความสำคัญต่อการจัดทำเอกสารความเป็นอิสระอย่างมาก การเขียนเพียงว่า “รู้จักฝ่ายบริหารมา 20 ปีแต่ยังมีความเป็นอิสระ” ไม่เพียงพอ ผู้สอบบัญชีควรระบุว่าความสัมพันธ์ดังกล่าวสร้างความเสี่ยงอะไร ระดับความเสี่ยงเป็นอย่างไร และใช้มาตรการใดในการลดความเสี่ยงลงจนอยู่ในระดับที่ยอมรับได้
ASIC เคยพบจากการตรวจสอบในวงกว้างว่า ผู้สอบบัญชีบางรายประเมินเรื่องนี้ในลักษณะทำตามแบบฟอร์ม และให้ความสำคัญกับความเชื่อว่าตนเองยังเป็นอิสระ มากกว่าการพิจารณาว่าบุคคลภายนอกจะมองความสัมพันธ์นั้นอย่างไร
วิธีจัดการความเสี่ยงจากความสัมพันธ์ระยะยาวอาจประกอบด้วยการหมุนเวียนบุคลากรอาวุโสออกจากงาน ให้บุคคลที่เป็นอิสระเข้ามาสอบทาน เพิ่มการสอบทานคุณภาพจากภายในหรือภายนอก เปลี่ยนหน้าที่ความรับผิดชอบ หรือยุติความสัมพันธ์ของบุคคลนั้นกับงานสอบบัญชี หากไม่สามารถขจัดหรือลดความเสี่ยงให้อยู่ในระดับที่ยอมรับได้ หลักจริยธรรมกำหนดให้ต้องพิจารณาปฏิเสธหรือยุติงานนั้น
สำหรับกิจการบางประเภท ยังมีกฎหมุนเวียนผู้สอบบัญชีเป็นมาตรการเพิ่มเติม ในออสเตรเลีย ข้อกำหนดดังกล่าวใช้กับบริษัทจดทะเบียนและกิจการบางประเภท โดยทั่วไปบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในงานสอบบัญชีไม่สามารถทำหน้าที่ดังกล่าวกับกิจการจดทะเบียนเดิมเกิน 5 รอบปีบัญชีติดต่อกัน และต้องเว้นช่วงอย่างน้อย 2 รอบปีบัญชี ภายใต้เงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด วัตถุประสงค์สำคัญคือการลดความเสี่ยงจากความคุ้นเคยที่เกิดจากการอยู่กับลูกค้ารายเดิมนานเกินไป
อย่างไรก็ตาม ต้องระวังไม่ใช้กฎนี้ผิดบริบท กรณี 34 ปีที่ ASIC เปิดเผยเกี่ยวข้องกับ บริษัทเอกชนขนาดใหญ่ ไม่ใช่บริษัทจดทะเบียน จึงไม่ควรนำตัวเลข 34 ปีไปเปรียบเทียบกับกฎหมุนเวียน 5 ปีแล้วสรุปทันทีว่าผู้สอบบัญชีผิดกฎข้อนั้น สิ่งที่ต้องประเมินคือข้อกำหนดด้านความเป็นอิสระทั้งหมดและหลักการตาม APES 110 ซึ่งใช้กว้างกว่ากฎหมุนเวียนเฉพาะบริษัทจดทะเบียน
ดังนั้น คำถามที่ดีจึงไม่ใช่เพียง “Auditor อยู่กับลูกค้ากี่ปี?” แต่ควรถามต่อว่า เคยดำรงตำแหน่งอะไรกับลูกค้าหรือไม่ ความสัมพันธ์กับผู้บริหารและคณะกรรมการใกล้ชิดเพียงใด รายได้จากลูกค้ารายนี้มีความสำคัญต่อผู้สอบบัญชีหรือสำนักงานมากเพียงใด บุคคลคนเดิมเป็นผู้ตัดสินใจเรื่องสำคัญของ Audit มานานเท่าใด ประมาณการสำคัญของฝ่ายบริหารยังถูกท้าทายจริงหรือไม่ และมีบุคคลที่เป็นอิสระเข้ามาสอบทานงานอย่างเพียงพอหรือไม่
สิ่งสำคัญคือการแยกระหว่าง “รู้จักลูกค้าดี” กับ “กลายเป็นส่วนหนึ่งของลูกค้า” เรื่องแรกสามารถเพิ่มคุณภาพการสอบบัญชีได้ แต่เรื่องหลังสามารถทำลายความเป็นอิสระได้ ผู้สอบบัญชีที่มีประสบการณ์กับลูกค้ามานานควรใช้ความรู้ที่สะสมมาเพื่อท้าทายฝ่ายบริหารได้ลึกขึ้น ไม่ใช่ใช้ความไว้ใจแทนหลักฐาน
กรณีนี้ยังสะท้อนว่าหน่วยงานกำกับดูแลเริ่มใช้ข้อมูลเพื่อค้นหาความเสี่ยงด้านความเป็นอิสระมากขึ้น ASIC ระบุว่าประเด็นดังกล่าวถูกพบจากโครงการติดตามเชิงรุกซึ่งใช้การวิเคราะห์ข้อมูลตรวจหาสัญญาณ เช่น การอยู่กับลูกค้ารายเดิมเป็นเวลานาน การให้บริการอื่นแก่ลูกค้า และความสัมพันธ์ระหว่างผู้สอบบัญชีกับผู้ดำรงตำแหน่งในบริษัท
สำหรับสำนักงานสอบบัญชี จึงไม่ควรพึ่งเพียงแบบยืนยันความเป็นอิสระที่ Partner กรอกปีละครั้ง แต่ควรมีข้อมูลย้อนหลังเกี่ยวกับระยะเวลาที่บุคลากรอยู่กับลูกค้า ตำแหน่งที่เคยดำรงกับลูกค้า ผลประโยชน์ทางการเงิน บริการอื่นที่เคยให้ และความสัมพันธ์สำคัญที่เกี่ยวข้อง เพราะความสัมพันธ์ที่ดูไม่มีปัญหาเมื่อพิจารณาทีละปี อาจดูแตกต่างอย่างสิ้นเชิงเมื่อมองย้อนหลังต่อเนื่อง 10 ปี 20 ปี หรือ 30 ปี
อีกเรื่องที่ต้องใช้ถ้อยคำให้ถูกต้องคือ กรณี 24 เมษายน 2026 นี้ ASIC รับคำขอยกเลิกทะเบียนผู้สอบบัญชี หลังจากยกข้อกังวลด้านความเป็นอิสระขึ้นมา ไม่ใช่การประกาศว่ามีคำพิพากษาหรือข้อวินิจฉัยถึงที่สุดว่าผู้สอบบัญชีกระทำผิดและถูกบังคับเพิกถอนทะเบียน ขณะเดียวกันผู้สอบบัญชีรายดังกล่าวไม่ได้ยอมรับข้อกังวลที่ ASIC ระบุไว้
อย่างไรก็ตาม กรณีนี้ยังส่งสัญญาณที่ชัดเจนว่า หน่วยงานกำกับดูแลจะให้ความสำคัญอย่างมากเมื่อความสัมพันธ์ระหว่างผู้สอบบัญชีกับลูกค้าไม่ได้มีเพียงระยะเวลาที่ยาวนาน แต่ยังมีประวัติความสัมพันธ์ในฐานะผู้บริหาร ผู้กำกับดูแล หรือเจ้าของร่วมอยู่ด้วย
โดยสรุป การตรวจบริษัทเดิม 34 ปีเพียงอย่างเดียวยังไม่ใช่ข้อมูลทั้งหมดที่จะตอบว่าผู้สอบบัญชีเป็นอิสระหรือไม่ ความสัมพันธ์ระยะยาวเป็นความเสี่ยงที่ต้องระบุ ประเมิน และจัดการ และสำหรับกิจการบางประเภทก็มีกฎหมุนเวียนที่กำหนดระยะเวลาไว้อย่างชัดเจน แต่การประเมินความเป็นอิสระที่แท้จริงต้องมองความสัมพันธ์ทั้งหมดประกอบกัน
ในกรณีของ ASIC ประเด็นจึงไม่ได้อยู่ที่ “34 ปี” เพียงอย่างเดียว แต่คือ 34 ปี ประกอบกับประวัติการเป็นกรรมการ เลขานุการบริษัท และผู้ถือหุ้นของกิจการที่ตรวจสอบ ซึ่งทำให้ ASIC มีข้อกังวลว่ามีทั้งความเสี่ยงจากผลประโยชน์ส่วนตนและความคุ้นเคยอย่างมีนัยสำคัญที่ไม่ได้รับการจัดการอย่างเหมาะสม
บทเรียนสำคัญสำหรับผู้สอบบัญชีคือ ความคุ้นเคยสามารถช่วยให้เราเข้าใจลูกค้าได้ดีขึ้น แต่เมื่อความคุ้นเคยเริ่มเข้ามาแทนที่ความสงสัยเยี่ยงผู้ประกอบวิชาชีพ ความเป็นอิสระก็เริ่มมีความเสี่ยง ความสัมพันธ์ที่ดีระหว่าง Auditor กับ Client จึงไม่ควรหมายถึง “เราอยู่ด้วยกันมา 30 ปี จึงเชื่อใจกัน” แต่ควรหมายถึง “แม้จะรู้จักกันมา 30 ปี ผู้สอบบัญชีก็ยังกล้าถามคำถามที่ลูกค้าไม่อยากตอบ และยังต้องการหลักฐานก่อนที่จะเชื่อ”
